ازيشان انصاف ستاند « 1 » . يَوْمَ تُبْلَى السَّرائِرُ و تبدى الضّمائر . جه ايشان دورترين طوايف‌اند - از حكما - از روى عقيدت ، و معاندترين كسان‌اند با ايشان از روى سريرت . و امّا دوّم - به جهت آنك تا طباع ايشان ( نيز ) ببرهان مستانس شوذ . و اما قسمت - كى ابواب منطق است ، آن نه است - كى برشمرديم : ايساغوجى ، - كى مدخل منطق است - و مشتمل بر مباحث كلّيّات خمسه : جنس ، و نوع ، و فصل ، و خاصّه ، و عرض عامّ . و قاطيغورياس ، - كى بحث مقولات عشر است . و باريرمينياس ، - كى بحث قضاياست . و قياس . و برهان - و حدّ ، و ما يجرى مجراه . و جدل . و خطابت . و مغالطه . و شعر . و امّا انحاء تعليمىّ ، همه درو هست . اما تقسيم - كى تكثيرست از بالا به زير ، جون تقسيم جنس بانواع ، و نوع باصناف ، و صنف به اشخاص . و تقسيم ذاتىّ : بجنس ، و نوع ، و فصل . و عرضىّ : بخاصّه ، و عرض عامّ . و امّا تحليل تكثيرست از زير به بالا جون تقسيم قياس باجزاء « 2 » اوّلى او - كى قضايااند ، و تقسيم قضايا : بحملىّ - و شرطىّ . و تقسيم هر يك باجزاء ايشان ، و على هذا . و تحديد فعل حدّست ، - و حدّ آنست - كى دلالت كند بر شىء ، دلالتى مفصّل ، بآنج قوام او « 3 » به آن است ، بخلاف اسم كى دلالت مىكند بر آن دلالتى مجمل . و برهان طريقى است موثوق به ، موصل بوقوف بحقّ و عمل بر آن . و جون اين معلوم شد گاه آن آمذ - كى شروع در مقصود كنيم ، و گوئيم : « 4 »

--> ( 1 ) - بستاند - م . ( 2 ) - با اجزاء - م . ( 3 ) - آن - اصل . ( 4 ) - پايان جلد اوّل ( مقدّمهء كتاب ) و پس ازين جلد دوّم ( در منطق ) آغاز مىشود .